Thông tư 152/2025/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán cho hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh
Ngày 31/12/2025, Bộ Tài chính ban hành Thông tư số 152/2025/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh. Thông tư này được ban hành nhằm thay thế Thông tư số 88/2021/TT-BTC trước đây, đồng thời đáp ứng yêu cầu quản lý thuế, kế toán trong bối cảnh chính sách thuế đối với khu vực kinh doanh cá thể có nhiều thay đổi từ năm 2026.
Theo quy định, Thông tư 152/2025/TT-BTC có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2026. Kể từ thời điểm này, toàn bộ hoạt động ghi chép, lưu trữ và tổ chức công tác kế toán của hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh phải tuân thủ theo quy định mới được hướng dẫn tại Thông tư.
Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng
Thông tư 152/2025/TT-BTC được ban hành để hướng dẫn chế độ kế toán áp dụng cho hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh theo quy định của pháp luật về thuế và pháp luật có liên quan. Đây là nhóm chủ thể kinh doanh có quy mô nhỏ, phương thức hoạt động linh hoạt nhưng vẫn phải thực hiện nghĩa vụ kê khai, nộp thuế và chịu sự quản lý của cơ quan nhà nước.
Thông tư không áp dụng đối với doanh nghiệp được thành lập và hoạt động theo Luật Doanh nghiệp, cũng như các tổ chức kinh tế có chế độ kế toán riêng theo quy định pháp luật chuyên ngành. Việc xác định rõ phạm vi áp dụng giúp phân biệt ranh giới giữa chế độ kế toán của doanh nghiệp và chế độ kế toán đơn giản áp dụng cho hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh.
Nguyên tắc tổ chức kế toán đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh
Theo hướng dẫn tại Thông tư 152/2025/TT-BTC, việc tổ chức công tác kế toán của hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh phải phù hợp với quy mô, tính chất và đặc điểm hoạt động kinh doanh thực tế. Mục tiêu của chế độ kế toán này không phải là áp đặt mô hình kế toán phức tạp như đối với doanh nghiệp, mà nhằm bảo đảm việc theo dõi doanh thu, chi phí và nghĩa vụ tài chính được thực hiện một cách rõ ràng, minh bạch.
Thông tư nhấn mạnh yêu cầu số liệu kế toán phải phản ánh trung thực, đầy đủ và liên tục các nghiệp vụ kinh tế phát sinh. Việc ghi chép kế toán phải dựa trên chứng từ hợp pháp, hợp lệ và có thể đối chiếu, kiểm tra khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu. Đồng thời, chế độ kế toán áp dụng cho hộ kinh doanh cần bảo đảm tính đơn giản, dễ thực hiện, hạn chế phát sinh thủ tục hành chính không cần thiết.
Tổ chức công tác kế toán
Một điểm đáng chú ý của Thông tư 152/2025/TT-BTC là không đặt ra yêu cầu bắt buộc hộ kinh doanh phải tổ chức bộ máy kế toán như doanh nghiệp. Trên cơ sở điều kiện thực tế, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có thể tự thực hiện công tác kế toán hoặc giao cho cá nhân khác thực hiện.
Trong trường hợp thuê tổ chức hoặc cá nhân cung cấp dịch vụ kế toán, việc thuê ngoài không làm thay đổi trách nhiệm pháp lý của hộ kinh doanh. Theo đó, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh vẫn phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của số liệu kế toán và nghĩa vụ thuế phát sinh. Quy định này nhằm bảo đảm tính thống nhất trong quản lý, tránh tình trạng đùn đẩy trách nhiệm khi xảy ra sai sót.
Chứng từ kế toán và căn cứ ghi sổ
Thông tư 152/2025/TT-BTC xác định chứng từ kế toán là căn cứ trực tiếp để ghi sổ kế toán. Chứng từ kế toán phải phản ánh đúng nội dung nghiệp vụ kinh tế phát sinh, được lập kịp thời và đầy đủ các thông tin cần thiết theo quy định.
Hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh được sử dụng chứng từ kế toán dưới hình thức bằng giấy hoặc chứng từ điện tử. Trường hợp sử dụng chứng từ điện tử, việc lưu trữ và quản lý phải bảo đảm tính an toàn, bảo mật và khả năng tra cứu khi cần thiết. Đây là điểm phù hợp với xu hướng chuyển đổi số trong quản lý thuế và kế toán hiện nay.
Việc sử dụng chứng từ hợp pháp không chỉ là yêu cầu về kế toán mà còn là căn cứ quan trọng để xác định chi phí hợp lý khi tính thuế, hạn chế rủi ro bị cơ quan thuế ấn định nghĩa vụ thuế trong quá trình thanh tra, kiểm tra.
Sổ kế toán và việc ghi chép kế toán
Theo Thông tư 152/2025/TT-BTC, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có trách nhiệm mở sổ kế toán để theo dõi hoạt động kinh doanh. Sổ kế toán được sử dụng nhằm ghi nhận doanh thu, chi phí và các thông tin cần thiết phục vụ cho việc xác định nghĩa vụ thuế.
Việc ghi sổ kế toán phải được thực hiện liên tục theo trình tự thời gian, bảo đảm số liệu được phản ánh rõ ràng, không bị gián đoạn. Trường hợp phát hiện sai sót, việc điều chỉnh phải được thực hiện theo đúng nguyên tắc kế toán, không được tự ý tẩy xóa hoặc sửa chữa làm sai lệch thông tin.
Thông tư cho phép hộ kinh doanh lựa chọn hình thức ghi sổ bằng phương tiện điện tử hoặc sổ giấy, tùy thuộc vào điều kiện thực tế. Tuy nhiên, dù áp dụng hình thức nào thì yêu cầu về tính đầy đủ, trung thực và khả năng kiểm tra vẫn là yếu tố bắt buộc.
Ghi nhận doanh thu và chi phí
Doanh thu của hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh theo hướng dẫn tại Thông tư 152/2025/TT-BTC được xác định là toàn bộ khoản tiền bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ phát sinh trong kỳ, không phụ thuộc vào việc đã thu được tiền hay chưa. Cách ghi nhận này bảo đảm phù hợp với thực tế hoạt động kinh doanh và tạo cơ sở thống nhất trong quản lý thuế.
Chi phí được ghi nhận là các khoản chi thực tế phát sinh liên quan trực tiếp đến hoạt động kinh doanh, có đầy đủ chứng từ hợp pháp. Việc ghi nhận đúng doanh thu và chi phí không chỉ giúp hộ kinh doanh theo dõi hiệu quả hoạt động mà còn là căn cứ quan trọng để xác định nghĩa vụ thuế chính xác, hạn chế rủi ro bị truy thu hoặc xử phạt.
Thông tư 152/2025/TT-BTC yêu cầu việc ghi nhận doanh thu, chi phí phải phù hợp với phương pháp tính thuế mà hộ kinh doanh đang áp dụng, đồng thời bảo đảm tính nhất quán trong suốt kỳ kế toán.
GỌI NGAY
Lưu trữ tài liệu kế toán
Một nội dung quan trọng khác được Thông tư 152/2025/TT-BTC quy định là trách nhiệm lưu trữ tài liệu kế toán. Theo đó, chứng từ kế toán và sổ kế toán phải được lưu trữ tối thiểu 05 năm, trừ trường hợp pháp luật có quy định thời hạn dài hơn.
Việc lưu trữ có thể thực hiện dưới dạng bản giấy hoặc lưu trữ điện tử, miễn là bảo đảm an toàn, đầy đủ và có thể truy xuất khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu. Quy định này nhằm tạo cơ sở pháp lý cho việc thanh tra, kiểm tra thuế, đồng thời giúp hộ kinh doanh chủ động bảo vệ quyền lợi của mình khi phát sinh tranh chấp hoặc khiếu nại.
Trách nhiệm của hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh
Thông tư 152/2025/TT-BTC khẳng định rõ trách nhiệm của hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh trong việc tổ chức thực hiện chế độ kế toán. Theo đó, hộ kinh doanh có nghĩa vụ ghi chép, lưu trữ sổ sách kế toán đầy đủ, cung cấp thông tin, tài liệu kế toán khi cơ quan nhà nước có thẩm quyền yêu cầu.
Trường hợp không tuân thủ đúng quy định về kế toán, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật về kế toán và pháp luật về thuế. Việc tuân thủ đúng chế độ kế toán không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là biện pháp giúp hộ kinh doanh hạn chế rủi ro pháp lý trong quá trình hoạt động.
Hiệu lực thi hành và thay thế văn bản cũ
Thông tư 152/2025/TT-BTC có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/01/2026. Kể từ thời điểm này, Thông tư số 88/2021/TT-BTC của Bộ Tài chính chính thức hết hiệu lực thi hành.
Các hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh đang hoạt động cần chủ động rà soát lại việc ghi chép sổ sách, tổ chức công tác kế toán phù hợp với quy định mới để bảo đảm tuân thủ pháp luật ngay từ đầu năm 2026.
Kết luận
Có thể thấy, Thông tư 152/2025/TT-BTC là văn bản pháp lý quan trọng, góp phần hoàn thiện khung pháp lý về kế toán đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh. Việc nắm rõ và thực hiện đúng quy định của Thông tư không chỉ giúp hộ kinh doanh đáp ứng yêu cầu quản lý của cơ quan nhà nước mà còn góp phần minh bạch hóa hoạt động kinh doanh, hạn chế rủi ro về thuế và pháp lý trong quá trình hoạt động.
GỌI NGAY
Đại lý thuế TASCO tự hào là một tổ chức được sáng lập và dẫn dắt bởi những CEO có hơn 20 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Kế toán - Thuế - Tài chính tại các công ty đa quốc gia cùng với đội ngũ chuyên viên có trình độ chuyên môn cao, luôn cập nhật kiến thức thường xuyên và làm việc với phương châm "TẬN TÂM - TRÁCH NHIỆM - CHUYÊN NGHIỆP" đảm bảo cung cấp cho quý doanh nhân các dịch vụ thành lập doanh nghiệp, dịch vụ kế toán thuế, tư vấn thuế uy tín và chuyên nghiệp nhất. Bên cạnh đó, TASCO luôn đặt lợi ích của quý doanh nhân lên trên hết. Hơn ai hết, TASCO thấu hiểu khách hàng khi mới ra kinh doanh phải đầu tư khá nhiều chi phí. Vì vậy TASCO luôn hỗ trợ khách hàng giảm tối đa chi phí để vận hành doanh nghiệp bền vững.
(Ảnh tập thể công ty TNHH Dịch Vụ Tư Vấn Thuế TASCO)
⇒ Đăng ký tại đây để được TASCO tư vấn sớm nhất hoặc liên hệ hotline: 0916227239 (Zalo)
Quý doanh nhân có thể tham khảo thêm một số dịch vụ khác mà TASCO cung cấp:
Dịch vụ thành lập doanh nghiệp
CÔNG TY TNHH DỊCH VỤ TƯ VẤN THUẾ TASCO
Trụ sở: 39 đường N8 Jamona City Đào Trí Q7 Hồ Chí Minh.
Chi nhánh Bình Thuận: 728 Trần Hưng Đạo, Phường Đức Long, Thành Phố Phan Thiết, Tỉnh Bình Thuận.
Chi nhánh Đà Nẵng: K64H92/5/2/49 Trần Đình Tri, Phường Hòa Minh, Quận Liên Chiểu, Thành phố Đà Nẵng
Hotline: 0975.48.08.68 (Zalo) – 085.486.2446
Email: lienhe@dailythuetasco.com
Website: https://dailythuetasco.com/; https://dichvutuvandoanhnghiep.vn/
Facebook: https://www.facebook.com/DAILYTHUETASCO
Instagram: https://www.instagram.com/tv/CjA36vio0ol/?igshid=YmMyMTA2M2Y=
Cộng đồng Zalo: https://zalo
TRAO NIỀM TIN - NHẬN GIÁ TRỊ
Xem thêm